Jak wyglądało życie w czasach bez lodówki?

0 Flares Twitter 0 Facebook 0 Google+ 0 Pin It Share 0 0 Flares ×

Jesteśmy szczęśliwym pokoleniem. W zamrażarce kurczak, frytki, w lodówce otwarte wino, warzywa. Kiedy mamy ochotę na drinka z lodem, wystarczy sięgnąć do pojemnika z kostkami. Nasi przodkowie mogliby się łapać za głowę. Czy wiecie, jakie oni stosowali techniki, by przedłużyć czas korzystania z produktów? Było to tym istotniejsze, że dziś wychodzimy do supermarketu i za pięć minut jesteśmy z powrotem, a kiedyś… trzeba było wyjść na polowanie. I niektórzy nie wracali.

Budowa lodowni

Ludzie nie mieli elektrycznych lodówek, ale wiedzieli, że lodówka jest potrzebna. Sprawę rozwiązywano za pomocą budowy specjalnego pomieszczenia, w którym utrzymywano zawsze niską temperaturę. Apelowała o to Karolina z Potockich Nawkaska w wydanej w 1843r. książce „Dwór wiejski, dzieło poświęcone gospodyniom polskim, przydane i osobom w mieście mieszkającym”. Autorka pisała: „…czasem też i do zdrowia nie mało się przyczynia, wiele bowiem jest chorób, w których jedynie za pomocą Boga i lodu życie choremu uratować można (…) odłóż więc i na lodownię potrzebną kwotę, a wynagrodzi ci się bardzo prędko”. 

Takie technologiczne cudo budowano w cieniu drzew, wkopując się w pagórek. Czasem wykorzystywano naturalnie istniejące groty Ściany murowano lub budowano je z dwóch warstw desek drewnianych, a między deskami dla uszczelnienia – układano słomę. Na dnie lodowni układano kratę, a na niej lód. Lód z czasem topił się i wsiąkał w ziemię. Lodownia była uszczelniana mchem i darnią, a żeby dostać się do samego serca pomieszczenia, trzeba było przejść przez dwie pary drzwi, by żywność nie miała bezpośredniego kontaktu z zewnętrzną temperaturą. Z zasady drzwi sytuowano po stronie północnej. Po zapasy trzeba się było wybierać po zmierzchu lub przed wschodem słońca.

Lodownie napełniano zimą. Zwożono duże ilości śniegu i lodu, roztapiano je wrzątkiem (tak, tak) by zamarzły ponownie i stworzyły jednolitą bryłę. Udowodniono, że w ten sposób lód jest bardziej trwały. Całość należało uszczelnić dużą ilością soli. Wyobraźcie sobie, że te prekursorki lodówek zdawały nieźle egzamin! Nawet w lecie produkty zachowywały świeżość, a nasi pradziadkowie mogli nawet spożywać lody – takie, jakie jemy dziś (tylko bez konserwantów)!

Na ten pomysł wpadli już Wikingowie. Ostry, nordycki klimat bardziej sprzyjał mrożeniu. Wojownicy z Północy swoje lodówki budowali w domu, w wykopanym głębokim dole. Na jego dnie również układali lód, a całość zabezpieczali deskami i mchem.

lodownia

źródło: www.sucha.podlasie.pl

Sztuczki na podtrzymanie trwałości

  • Mięso: spożywano je jako wędzone czy suszone. Marynowano lub gotowano je także w soli, dzięki czemu mogło wytrzymać dłużej. Czy to dlatego nasi przodkowie pijali przy wieczerzach więcej alkoholu? Od soli chce się pić! Mięso trzymano przy sufitach, by zabezpieczyć je przed gryzoniami. Do konserwacji mięsa na krótki okres używano… pokrzyw i octu.
  • Rośliny sezonowe: szefowie kuchni dziś również radzą, by odżywiać się w zgodzie z naturą i spożywać te produkty, których plony akurat są zbierane. Ponadto kiszono kapustę, robiono przetwory z owoców.
  • Produkty do suszenia: czosnek, cebulę zioła, a także mięso do wędzenia trzymano na strychach w przewiewie, dokąd docierał dym z izby.
  • Mleko, śmietana: wkładano je do garnków i wiader i ustawiano w korycie rzeki lub spuszczano do studni nad lustro wody.

Czy wiecie, że niektóre z tych propozycji możecie wykorzystać nawet i dziś, gdy wyjeżdżacie pod namiot czy na obóz survivalowy? Dla nieufnych mamy lepsze rozwiązanie problemu: lodówkę turystyczną.

0 Flares Twitter 0 Facebook 0 Google+ 0 Pin It Share 0 0 Flares ×

One thought on “Jak wyglądało życie w czasach bez lodówki?

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>